[صفحه اصلی ]   [Archive] [ English ]  
:: صفحه اصلي :: درباره نشريه :: آخرين شماره :: تمام شماره‌ها :: جستجو :: ثبت نام :: ارسال مقاله :: تماس با ما ::
:: دوره 10، شماره 1 - ( بهار 1401 ) ::
جلد 10 شماره 1 صفحات 30-17 برگشت به فهرست نسخه ها
غربالگری سرطان دهانه رحم: بررسی کارآیی مداخله آموزشی مبتنی بر نظریه انگیزش محافظت بسط داده شده
مونا خالدنژاد ، لیلی صالحی* ، سارا پاشنگ، عباس مقیم بیگی، عاطفه نژادمحمد نامقی
چکیده:   (979 مشاهده)
زمینه و اهداف: از روشهای مؤثر در غربالگری سرطان دهانه رحم، آزمایش پاپ اسمیر است. متاسفانه بسیاری از زنان از انجام آن سر باز می زنند. این پژوهش، با هدف بررسی مداخله آموزشی مبتنی بر نظریه انگیزش محافظت بسط یافته بر رفتار غربالگری سرطان دهانه رحم اجرا شد.
مواد و روش ها: پژوهشی نیمه تجربی ، بین 200 نفر از زنان مراجعه ­کننده به مراکز بهداشتی شهر کرج اجرا شد (هرگروه 100نفر، تخصیص افراد در هر گروه بصورت تصادفی). ابزار گردآوری داده ها پرسشنامه استاندارد انگیزش محافظت شامل متغیرهای جمعیت شناختی، سازه های نظریه انگیزش محافظت و پرسشنامه محقق ساخته حمایت اجتماعی عاطفی بود. گروه­ ها قبل، بعد و 6 ماه پس از مداخله آن را تکمیل کردند. 8 جلسه آموزش با روشهای سخنرانی، بحث گروهی و ایفای نقش مبتنی بر الگو ، برای گروه آزمون اجرا شد. تحلیل داده ها با نرم­افزار24SPSS  و آزمون تحلیل واریانس اندازه گیری مکرر و کای اسکوئر انجام شد.
یافته ها: در مراحل قبل و بعد از مداخله میانگین نمرات سازه های حساسیت درک شده از28/3±07/8 به99/1±83/11، شدت درک شده از 46/3±64/12به 85/2±19/15، کارآیی پاسخ از37/5±66/12به 6/3±06/16، خودکارآمدی ادراک شده از 38/5±94/25 به 68/4±68/29، حمایت اجتماعی عاطفی از 16/7±01/27 به  76/5±46/31 و قصد از 14/2±01/11 به 65/1±42/13 افزایش داشت که از نظر آماری معناداربود (05/0>p). میانگین نمره ترس از29/2±37/10 به 76/2±54/5 و هزینه پاسخ از13/2±62/6 به 69/1±97/3 کاهش یافت که از نظر آماری معنادار بود (05/0>p). در گروه کنترل اختلاف معناداری دیده نشد. انجام پاپ اسمیر بعد از مداخله در پس آزمون و پیگیری در گروه آزمون افزایش آماری معنی داری داشت (05/0>p).
نتیجه ­گیری: براساس نتایج، می­توان از نظریه انگیزش محافظت و سازه حمایت اجتماعی عاطفی به عنوان چارچوبی در طراحی برنامههای آموزشی برای ارتقای رفتار غربالگری سرطان دهانه رحم استفاده کرد.
واژه‌های کلیدی: نظریه انگیزش محافظت، غربالگری، سرطان دهانه رحم، حمایت اجتماعی عاطفی
متن کامل [PDF 717 kb]   (410 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: مداخلات ارتقای سلامت
دریافت: 1400/6/27 | پذیرش: 1400/8/29
فهرست منابع
1. Sharifi M, Mohammadi Z, Makvandi Z, Rostami P, Moradi A. Assessment of cervical Cancer Screening and its Barriers in 18-50-Year-Old Women Referring to Asad Abad Comprehensive Health Centers. Pajouhan Scientific Journal. 2018; 16(2): 35-45. [DOI:10.21859/psj.16.2.35]
2. Cohen PA, Jhingran A, Oaknin A, Denny L. Cervical cancer. The Lancet. 2019;12;393(10167):169-182. https://doi.org/10.1016/S0140-6736(18)32470-X [DOI:10.1016/S0140-6736(18)32470-X.]
3. Roshandel G, Ghanbari-Motlagh A, Partovipour E, Salavati F, Hasanpour-Heidari S, Mohammadi G, et al. Cancer incidence in Iran in 2014: results of the Iranian National Population-based Cancer Registry. Cancer epidemiology. 2019;61:50-8. [DOI:10.1016/j.canep.2019.05.009] [PMID]
4. Hanifi M, Jalili PZ, Tavakoli R. The Effects of an Educational Intervention Based on the BASNEF model on Promoting Cervical Cancer Preventive Behaviors among women. Payesh. 2018;17(1):67-73
5. Mwaka AD, Orach CG, Were EM, Lyratzopoulos G, Wabinga H, Roland M. Awareness of cervical cancer risk factors and symptoms: cross‐sectional community survey in post‐conflict northern Uganda. Health Expectations. 2016;19(4):854-67. [DOI:10.1111/hex.12382] [PMID] [PMCID]
6. Sachan PL, Singh M, Patel ML, Sachan R. A study on cervical cancer screening using pap smear test and clinical correlation. Asia-Pacific journal of oncology nursing. 2018 Jul;5(3):337. [DOI:10.4103/apjon.apjon_15_18] [PMID] [PMCID]
7. Vafaeinezhad Z, Kazemi Z, Mirmoeini M, Piroti H, Sadeghian E, Mohammad Ali-Vajari M, Fattah N, Jafari M. Trends in cervical cancer incidence in Iran according to national cancer registry. J Mazandaran Univ Med Sci. 2018 Jun 10;28(161):108-14.
8. Namdar A, Bigizadeh S, Naghizadeh M M. Measuring Health Belief Model components in adopting preventive behaviors of cervical cancer. JABS. 2012; 2 (1) :34-44.
9. Mohebi S, Sharifirad G, Gharlipour Z, Kamran A. The Study of Pap Smear Conduction and its Related Factors Based on Health Belief Model in Women Referring to Health Care Centers in Qom During 2014. J Educ Community Health. 2016; 2 (4) :25-33. [DOI:10.21859/jech-02044]
10. Reisi M, Fazeli H, Mahmoodi M, Javadzadeh H. Application of the Social Cognitive Theory to Predict Self-Care Behavior among Type 2 Diabetes Patients with Limited Health Literacy. Journal of Health Literacy. 2021;6(2):21-32.
11. Ghahramani M, Alami A, Mohammad zade moghaddam H, Moodi M. Screening for Cervical Cancer: An Educational Intervention Based on Transtheoretical Models and Health Belief in Women of Gonabad, Iran. The Iranian Journal of Obstetrics, Gynecology and Infertility, 2018; 21(5): 22-32.
12. Alami A, Tavakoly Sany SB, Tehrani H, Lael-Monfared E, Hosseini Z, Jafari A. The effect of educational intervention on iron and vitamin D consumption based on the theory of planned behaviour in Iranian adolescent girls: a quasi-experimental study. International Journal of Health Promotion and Education. 2019;57(6):316-31. [DOI:10.1080/14635240.2019.1632732]
13. MorowatiSharifAbad M A, MohammadYousefi Vardanjani Z, Raiisi Z, AskariShahi M. Predictors of Pap Smear Test Based on Protection Motivation Theory among Women of Shahree-kord. TB. 2018; 17 (4) :43-55. [DOI:10.18502/tbj.v17i4.185]
14. Chen YL, Lin YJ, Chang YP, Chou WJ, Yen CF. Differences in the Protection Motivation Theory Constructs between People with Various Latent Classes of Motivation for Vaccination and Preventive Behaviors against COVID-19 in Taiwan. Int. J. Environ. Res. Public Health 2021, 18(13), p.7042. [DOI:10.3390/ijerph18137042] [PMID] [PMCID]
15. Ginja S, Coad J, Bailey E, Kendall S, Goodenough T, Nightingale S, Smiddy J, Day C, Deave T, Lingam R. Associations between social support, mental wellbeing, self-efficacy and technology use in first-time antenatal women: data from the BaBBLeS cohort study. BMC pregnancy and childbirth. 2018 Dec;18(1):1-1. [DOI:10.1186/s12884-018-2049-x] [PMID] [PMCID]
16. Izadi rad H, Nohtani V, Aliahmadi M, Pourhaji F, Niknami S. The effect of educational intervention based on the integrated model of health belief with the structure of social support on self-care behaviors during pregnancy. Iranian Journal of Health Education and Health Promotion. 2020;8(4):324-35. [DOI:10.29252/ijhehp.8.4.324]
17. Broadhead WE, Gehlbach SH, De Gruy FV, Kaplan BH. The Duke-UNC Functional Social Support Questionnaire: Measurement of social support in family medicine patients. Medical care. 1988 Jul 1:709-23. [DOI:10.1097/00005650-198807000-00006] [PMID]
18. Gamarra CJ, Paz EP, Griep RH. Social support and cervical and breast cancer screening in Argentinean women from a rural population. Public Health Nursing. 2009 May;26(3):269-76. [DOI:10.1111/j.1525-1446.2009.00779.x] [PMID]
19. Silva IT, Griep RH, Rotenberg L. Social support and cervical and breast cancer screening practices among nurses. Revista latino-americana de enfermagem. 2009;17:514-21. [DOI:10.1590/S0104-11692009000400013] [PMID]
20. Malmir S, Barati M, Khani Jeihooni A, Bashirian S, Hazavehei SMM. Effect of an Educational Intervention Based on Protection Motivation Theory on Preventing Cervical Cancer among Marginalized Women in West Iran. Asian Pac J Cancer Prev. 2018 Mar 27;19(3):755-761.
21. Hassani L, Dehdari T, Hajizadeh E, Shojaeizadeh D, Abedini M, Nedjat S. Development of an Instrument based on the protection motivation theory to measure factors influencing women's intention to first pap test practice. Asian Pac J Cancer Prev. 2014;15(3):1227-32. [DOI:10.7314/APJCP.2014.15.3.1227] [PMID]
22. Shobeiri F, Javad MT, Parsa P, Roshanaei G. Effects of group training based on the health belief model on knowledge and behavior regarding the pap smear test in Iranian women: a quasi-experimental study. Asian Pac J Cancer Prev. 2016;17(6):2871-6.
23. Rakhshani F, Jalilian F, Mirzaei Alavijeh M, Zinat Motlagh F, Aghaei A, Ahmadi-Jouibari T. Pap smear test among women: an educational intervention based on health belief model. J Birjand Univ Med Sci 2013; 20(2):136-43.
24. Baghianimoghadam M, Khajedehi Z, Rahimi T, Jowzi F. The Effect of Educational Intervention Based on Health Belief Model Constructs on Performing Pap smear in Yazd. JHC. 2018; 20 (1) :72-81. URL: http://hcjournal.arums.ac.ir/article-1-943-en.html [DOI:10.29252/jhc.20.1.72]
25. Demirtas B, Acikgoz I. Promoting attendance at cervical cancer screening: understanding the relationship with Turkish womens' health beliefs. Asian Pac J Cancer Prev. 2013;14(1):333-40. [DOI:10.7314/APJCP.2013.14.1.333] [PMID]
26. Khiyali Z, Ghahremani L, Kaveh MH, Keshavarzi S. The Effect of an Educational Program Based on Protection Motivation Theory on Pap Smear Screening Behavior among Women Referring to Health Centers in Fasa. J Educ Community Health. 2016;3(4): 31-37. [DOI:10.21859/jech.3.4.31]
27. Tahmasebi R, Hosseini F, Noroozi A. The effect of education based on the health belief model on women's practice about Pap smear test. Hayat. 2016; 21 (4) :80-92
28. Chisale Mabotja M, Levin J, Kawonga M. Beliefs and perceptions regarding cervical cancer and screening associated with Pap smear uptake in Johannesburg: A cross-sectional study. PloS one. 2021 Feb 10;16(2):e0246574. [DOI:10.1371/journal.pone.0246574] [PMID] [PMCID]
29. Khosravi V, Barati M, Moeini B, Mohammadi Y. Prostate Cancer Screening Behaviors and the Related Beliefs among 50- to 70-year-old Men in Hamadan: Appraisal of Threats and Coping. J Educ Community Health. 2018; 4 (4) :20-31 [DOI:10.21859/jech.4.4.20]
30. Dehdari T, Hassani L, Hajizadeh E, Shojaeizadeh D, Nedjat S, Abedini M. Effects of an Educational Intervention Based on the Protection Motivation Theory and Implementation Intentions on First and Second Pap Test Practice in Iran. APJCP , 2014, 15(17), 7257-7261. [DOI:10.7314/APJCP.2014.15.17.7257] [PMID]
31. Reisi M, Mostafavi F, Javadzade H, Mahaki B, Tavassoli E, Sharifirad G. Impact of health literacy, self-efficacy, and outcome expectations on adherence to self-care behaviors in iranians with type 2 diabetes. Oman medical journal. 2016;31(1):52. [DOI:10.5001/omj.2016.10] [PMID] [PMCID]
32. Del Mistro A, Frayle H, Ferro A, Fantin G, Altobelli E, Rossi PG. Efficacy of self-sampling in promoting participation to cervical cancer screening also in subsequent round. Preventive medicine reports. 2017 Mar 1;5:166-8. [DOI:10.1016/j.pmedr.2016.12.017] [PMID] [PMCID]
33. Eghbal SB, Karimy M, Kasmaei P, Roshan ZA, Valipour R, Attari SM. Evaluating the effect of an educational program on increasing cervical cancer screening behavior among rural women in Guilan, Iran. BMC Women's Health. 2020;20(1):1-9. [DOI:10.1186/s12905-020-01020-7] [PMID] [PMCID]
34. Soleimanpour Hossein Abadi S, Mehri A, Rastaghi S, Hashemian M, Joveini H, Rakhshani M.H, Shahrabadi R. Effectiveness of Educational Intervention based on Protection Motivation Theory to Promotion of Preventive Behaviors from Brucellosis among Ranchers of Farmer. Journal of Education and CommunityHealth. 2021;8(1):11-19. [DOI:10.52547/jech.8.1.11]
35. Kye SY, Moon IO. Development of analytic model for determinants on the stages of change in colorectal cancer screening. Korean Journal of Health Education and Promotion. 2010;27(2):79-93.
36. Rahaei Z, Mohammadi E, Morowatisharifabad M, Ghofranipour F, Gholami Naserabadi A, Aghaei M et al. Evaluation of a Protection Motivation Theory-Based Media Program regarding Cancer Early Detection: A Mixed-Methods Study. J Mil Med. 2017; 19 (3) :263-273
37. Baghianimoghadam MH, Mohammadi S, Mazloomi Mahmoudabad SS, Norbala MT. The effect of education based on protection motivation theory on skin cancer preventive practices among female high school students in Yazd. Horizon Med Sci. 2011;17(1):27-34. [Persian].
38. Bozorgi N, Khani S, Elyasi F, Moosazadeh M, Janbabaei G, Shojaee L. A Review of Strategies to Promote Breast Cancer Screening Behaviors in Women. J Mazandaran Univ Med Sci. 2018; 28 (165) :243-255.
39. Karimi M, Shamsi M, Araban M, Gholamnia Z, Kasmai P. Health beliefs and performance regarding Pap Smear test in Zarandieh City women's. Journal of Guilan University of Medical Sciences. 2012 ;20(80):42-8.
40. Hoque ME, Coopoosmay R, Van Hal G. Cervical cancer screening among university students in South Africa: a theory-based study. PloS one. 2014; 9(11). [DOI:10.1371/journal.pone.0111557] [PMID] [PMCID]
ارسال پیام به نویسنده مسئول

ارسال نظر درباره این مقاله
نام کاربری یا پست الکترونیک شما:

CAPTCHA

Ethics code: IR.IUA.K.REC.1399.031



XML   English Abstract   Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:

Khalednejad M, Salehi L, Pashang S, Moghimbeigi A, NezhadmohamadNameghi A. Cervical cancer screening: The Investigation of the Effectiveness of a theory- based interventional study using expanded Protection Motivation Theory. Iran J Health Educ Health Promot. 2022; 10 (1) :17-30
URL: http://journal.ihepsa.ir/article-1-1866-fa.html

خالدنژاد مونا، صالحی لیلی، پاشنگ سارا، مقیم بیگی عباس، نژادمحمد نامقی عاطفه. غربالگری سرطان دهانه رحم: بررسی کارآیی مداخله آموزشی مبتنی بر نظریه انگیزش محافظت بسط داده شده. آموزش بهداشت و ارتقای سلامت. 1401; 10 (1) :30-17

URL: http://journal.ihepsa.ir/article-1-1866-fa.html



بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.
دوره 10، شماره 1 - ( بهار 1401 ) برگشت به فهرست نسخه ها
فصلنامه آموزش بهداشت و ارتقاء سلامت ایران Iranian Journal of Health Education and Health Promotion
Persian site map - English site map - Created in 0.04 seconds with 29 queries by YEKTAWEB 4419