fa تأثیر برنامه آموزش سلامت نظریه‌محور بر ارتقاء رفتارهای پیشگیری‌کننده از سرطان پروستات در معلمین مرد: یک مطالعه نیمه‌تجربی پژوهشي Research <p dir="RTL"><strong>زمینه و </strong><strong>هدف</strong>: امروزه سرطان‌ها بعد از بیماری‌های قلبی و عروقی به‌عنوان مهم‌ترین علل مرگ‌ومیر در جوامع بشری مطرح است. سرطان پروستات یکی از شایع‌ترین سرطان‌ها بوده و دومین علت مرگ‌ومیر پس از سرطان ریه &nbsp;در بین مردان است. هدف از<a name="_GoBack"></a> این مطالعه ارزیابی مداخله آموزشی مبتنی بر الگوی اعتقاد بهداشتی بر ارتقاء رفتارهای پیشگیری‌کننده از سرطان پروستات بود.</p> <p dir="RTL"><strong>مواد و روش‌ها:</strong> بررسی حاضر یک مطالعه نیمه‌تجربی است که بر روی 100 نفر از معلمین مرد شهر ارومیه که به روش نمونه‌گیری تصادفی خوشه‌ای چندمرحله‌ای انتخاب‌شده بودند، انجام شد. ابزار گردآوری داده‌ها پرسشنامه‌ای مشتمل بر مشخصات جمعیت&shy;شناختی، سؤالات مربوط به سازه‌های الگوی اعتقاد بهداشتی و عملکرد بهداشتی بود که در دو مرحله تکمیل شدند. داده‌ها با استفاده از آمار توصیفی و آزمون تی زوجی<em> و</em> مستقل در <span dir="LTR">SPSS20</span> تجزیه‌وتحلیل شدند.</p> <p dir="RTL"><strong>یافته‌ها</strong>: میانگین سنی گروه مداخله و کنترل به ترتیب 63/3&plusmn;2/46 و 1/3&plusmn;5/45 سال بود. قبل از آموزش میانگین نمره سازه‌های الگوی اعتقاد بهداشتی و عملکرد بهداشتی در دو گروه اختلاف معناداری نداشتند (05/0<em><span dir="LTR">p</span></em><span dir="LTR"> ></span>). اما 3 ماه بعد از مداخله، میانگین نمره حساسیت، شدت، منافع، موانع، خودکارآمدی درک‌شده و عملکرد بهداشتی تفاوت معناداری بین دو گروه مشاهده شد (001/0<em><span dir="LTR">p</span></em> <span dir="LTR"><</span>).</p> <p dir="RTL"><strong>نتیجه‌گیری</strong>: آموزش مبتنی بر الگوی اعتقاد بهداشتی بر ارتقاء رفتارهای پیشگیری‌کننده از سرطان پروستات مؤثر بوده و توصیه می‌شود که مربیان بهداشتی برنامه‌های آموزشی الگومحور را جایگزین برنامه‌های آموزشی سنتی نمایند.</p> <p><strong><span dir="RTL">نوع مقاله:</span></strong> <span dir="RTL">مطالعه پژوهشی</span></p> <p><strong>Background and objective</strong><strong><span dir="RTL">:</span></strong> After cardio-vascular diseases, cancers are the most important causes of mortality among the human society. Prostat cancer is one of the most common cancers and is also the second factor that causes mortality among male people after repiratory cancer. The aim of this study was to evalute the educational intervention program based on Health Belief Model (HBM) on prostat cancer preventive behaviors.</p> <p><strong>Methods and material:</strong> This quasi-experimental study was carried out on 100 male teachers in Urmia, Iran. The samples were selected via multistage random sampling method. The study data was gatherd using a three-part instrument including demographic information, HBM constructs questionaire, and health performance questionaire. This questionnaire was completed by teachers before and 3 months after intervention. The data was analysed using descriptive statistics, independent and paired t-test through SPSS 20.</p> <p><strong>Results:</strong> The mean age among intervention and control groups were 46.2&plusmn;3.63, 45.5&plusmn;3.10, respectively. Before intervention, there was no significant difference between two groups in terms of mean scores of the model constructs and health performance (<em>p</em> > 0.05). After intervention, mean scores of perceived suceptibility, perceived severity, perceived benefits, perceived barriers, perceived self-efficacy, and health performance changed. These changes were statistically significant among intervention and control groups (<em>p</em> < 0.001).</p> <p><strong>Conclusion:</strong> Educational intervention based on HBM was effective on prostate cancer preventive behaviors. Therefore it is recommended that health educators use model-based instructional plans instead of traditional educational programs.</p> <p><strong>Paper Type:</strong> Research Article.</p> آموزش بهداشت, الگوی اعتقاد بهداشتی, سرطان پروستات, رفتارهای پیشگیری‌کننده, معلم, ارومیه. Health education, Health Belief Model (HBM), Prostate cancer, Preventive behaviors, Teachers, Urmia. 205 216 http://journal.ihepsa.ir/browse.php?a_code=A-10-610-1&slc_lang=fa&sid=1 Alireza Didarloo علیرضا دیدارلو didarloo_a@yahoo.com 10031947532846004476 10031947532846004476 No Urmia University of Medical Sciences دانشگاه علوم پزشکی ارومیه Siamak Shekhi سیامک شیخی s.shiekhi@umsu.ac.ir 10031947532846004477 10031947532846004477 No Urmia University of Medical Sciences دانشگاه علوم پزشکی ارومیه Zahra Sorkhabi زهرا سرخابی didarloo_a@yahoo.com 10031947532846004478 10031947532846004478 No Dept. of Education and Training اداره آموزش و پرورش ناحیه یک ارومیه Naser Sharafkhani ناصر شرفخانی didarloo_a@yahoo.com 10031947532846004479 10031947532846004479 Yes Urmia University of Medical Sciences دانشگاه علوم پزشکی ارومیه