fa تأثیر آموزش مبتنی بر نظریۀ خودکارآمدی بر سواد سلامت، خودکارآمدی و رفتارهای خود مراقبتی بیماران مبتلابه دیابت نوع دو پژوهشي Research <p align="center" dir="RTL"></p> <p dir="RTL" style="text-align: justify;"><span style="font-size:12px;"><span style="font-family:iransans;"><strong>زمینه و هدف: </strong>دیابت نوع دو یکی از مهم‌ترین چالش‌های سلامت عمومی است. خودکارآمدی و سواد سلامت از مهم‌ترین عواملی هستند که در موفقیت خودمراقبتی در بیماران دیابتی نقش عمده‌ای دارند. این مطالعه با هدف تعیین تأثیر آموزش مبتنی بر نظریۀ خودکارآمدی بر سواد سلامت و رفتارهای خودمراقبتی و خودکارآمدی بیماران مبتلابه دیابت نوع دو انجام گرفت.<br> <strong>مواد و روش‌ها: </strong>این پژوهش مطالعه‌ای نیمه تجربی با گروه کنترل و آزمون بود که در آن ۷۰ بیمار مبتلابه دیابت نوع دو به صورت تصادفی در دو گروه آزمون و کنترل قرار گرفتند. داده‌ها با پرسشنامه‌های استاندارد<span dir="LTR">,</span><span dir="LTR">TOHFLA</span> <span dir="LTR">SDSCA, CIDS</span> ارزیابی شده و برنامۀ آموزشی برای گروه آزمون اجرا و نتایج با نرم افزار آماری <span dir="LTR">Spss</span> ویرایش ۱۶، تجزیه و تحلیل شد.<br> <strong>یافته‌ها:</strong> قبل از مداخله بین دو گروه کنترل آزمون از نظر میانگین نمرۀ خودکارآمدی (۰/۷۷=<em><span dir="LTR">P</span></em>،۰/۲۹=<em><span dir="LTR">t</span></em>) و خودمراقبتی (۰/۶۷ = <em><span dir="LTR">P</span></em>، ۰/۴۲ =<em><span dir="LTR">t</span></em>) و سواد سلامت (۰/۶۹ = <em><span dir="LTR">P</span></em>، ۰/۳۸ =<em><span dir="LTR">t</span></em>) تفاوت معناداری وجود نداشت؛ اما بعد از مداخلۀ آموزشی میانگین نمرات در گروه آزمون افزایش یافت و بین دو گروه، ازنظر میانگین نمرۀ خودکارآمدی (۰/۰۰۱&nbsp;> <em><span dir="LTR">P</span></em>، ۰/۰۹۹ =<em><span dir="LTR">t</span></em>)، خود مراقبتی (۰/۰۰۳ = <em><span dir="LTR">P</span></em>، ۳/۱۳ =<em><span dir="LTR">t</span></em>) و سواد سلامت (۰/۰۱ = <em><span dir="LTR">P</span></em>، ۲/۶۶ =<em><span dir="LTR">t</span></em>) تفاوت معنادار، مشاهده شد.<br> <strong>نتیجه‌گیری</strong>: نتایج این مطالعه نشان داد که مداخلۀ آموزشی مبتنی بر نظریۀ خودکارآمدی در بهبود خودکارآمدی، سواد سلامت و رفتارهای خود مراقبتی بیماران مبتلا به دیابت مؤثر است. لذا استفاده از استراتژی‌های خودکارآمدی در برنامۀ درمانی و کنترل بیماری در مبتلایان به دیابت توصیه می‌شود.</span></span></p> <p style="text-align: justify;"><strong>Background and Objective<span dir="RTL">:</span></strong> Type 2 diabetes is one of the most important public health challenges. Self-efficacy and health literacy play a key role in self-care for diabetic patients. The aim of this study was to determine the effect of training based on self-efficacy theory on health literacy, self-care behaviors and self-efficacy in patients with type 2 diabetes.<br> &nbsp;<br> <strong>Methods</strong><strong><span dir="RTL">:</span></strong> This quasi-experimental study was conducted on 70 patients with type 2 diabetes that were randomly divided into two groups of experimental and control. Data were evaluated with standard questionnaires including TOHFLA, SDSCA, CIDS. The educational programs were implemented for the experimental group, then after the intervention, the results were analyzed by SPSS16 software.<br> <strong>Results</strong><strong><span dir="RTL">:</span></strong> Before the intervention, the two groups did not show a significant different in terms of mean scores for self-efficacy (t=0.29, P=0.77), self-care behavior (t=0.42, p= 0.67) and health literacy scores (t=0.38, p=0.69). However, after the educational intervention, the mean scores of the test group increased and both groups indicated a significant difference in mean scores of self-efficacy (t=0.099, p=0.001), self-care behavior (t=3.13, p=0.003) and health literacy scores (t=2.66, p=0.01).<br> <strong>Conclusion</strong><strong><span dir="RTL">:</span></strong> The results of this study showed that educational intervention based on self-efficacy theory is effective to improve self-efficacy and health literacy in diabetic patients. Therefore, the use of self-efficacy strategies is recommended for control programs in health care among diabetic people.&nbsp;</p> <p></p><p></p><p></p><p></p> آموزش سلامت, خودکارآمدی, خود مراقبتی, سواد سلامت, دیابت نوع دو Health education, self-efficacy, self-care, health literacy, type 2 diabetes 296 303 http://journal.ihepsa.ir/browse.php?a_code=A-10-822-1&slc_lang=fa&sid=1 Soghra Hejazi صغری حجازی hejazis1@mums.ac.com 10031947532846006848 10031947532846006848 Yes Social Determinants of Health Research Center , Dept. of Health Education and Health Promotion, School of Health, Mashhad University of Medical Sciences, Mashhad, Iran مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی مؤثر بر سلامت،گروه آموزش بهداشت و ارتقای سلامت، دانشکده بهداشت ، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مشهد، ایران Nooshin Peyman نوشین پیمان peymann@mums.ac.com 10031947532846006849 10031947532846006849 No Social Determinants of Health Research Center , Dept. of Health Education and Health Promotion, School of Health, Mashhad University of Medical Sciences, Mashhad, Iran مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی مؤثر بر سلامت،گروه آموزش بهداشت و ارتقای سلامت، دانشکده بهداشت ، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مشهد، ایران Mohammad Tajfard محمد تاجفرد tajfardm@mums.ac.com 10031947532846006850 10031947532846006850 No Social Determinants of Health Research Center , Dept. of Health Education and Health Promotion, School of Health, Mashhad University of Medical Sciences, Mashhad, Iran مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی مؤثر بر سلامت،گروه آموزش بهداشت و ارتقای سلامت، دانشکده بهداشت ، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مشهد، ایران Habibollah Esmaily حبیب الله اسماعیلی esmailyh@mums.ac.com 10031947532846006851 10031947532846006851 No MaSocial Determinants of Health Research Center ,Epidemiology and Biostatistics, School of Health,Mashhad University of Medical Sciences, Mashhad, Iranshhad University of Medical Sciences مرکز تحقیقات عوامل اجتماعی مؤثر بر سلامت ،گروه آمار زیستی و اپیدمیولوژی ، دانشکده بهداشت، ، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، مشهد، ایران