fa تأثیر برنامۀ آموزش شهروندی مبتنی بر تئوری رفتار برنامه‌ریزی‌شده بر دانش‌آموزان دختر دبیرستانی در ایران آموزش بهداشت و ارتقای سلامت Health Education & Health Promotion پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><span style="font-family:iransans;"><strong>زمینه و هدف:</strong> مطالعۀ حاضر با هدف بررسی تأثیر برنامۀ آموزش شهروندی مبتنی بر تئوری رفتار برنامه‌ریزی‌شده در دبیرستان‌های دخترانۀ شهر اسدآباد انجام شد.<br> <strong>مواد و روش‌ها:</strong> در این مطالعۀ نیمه‌تجربی، سه مدرسه به‌صورت تصادفی از بین دبیرستان‌های دخترانۀ شهر اسدآباد انتخاب شدند. به‌طور تصادفی یکی از آنها به‌عنوان گروه مداخله (۸۰ دانش‌آموز) و دو مدرسۀ دیگر به‌عنوان گروه کنترل (۱۲۰ دانش‌آموز) در نظر گرفته شدند. ابزار پژوهش پرسش‌نامۀ پژوهشگرساخته مشتمل بر ۶۷ سؤال است. برنامۀ آموزشی به شیوۀ سخنرانی، بحث گروهی، پرسش‌وپاسخ و بارش افکار به‌صورت مستقیم و حضوری و فعالیت‌های یادگیری هدایت‌شده با استفاده از منابع آموزشی اجرا شد، سپس پس‌آزمون در فاصلۀ زمانی یک ماه و شش ماه بعد از اجرای مداخلۀ آموزشی برگزار شد.&nbsp;<br> <strong>یافته‌ها: </strong>نتایج مطالعه نشان داد که در گروه مداخله در مرحلۀ پیش‌آزمون، سطح آگاهی (۲</span><span style="font-family: iransans;">/۰۰&plusmn;۷/۴۴)، نگرش (۷/۱۴&plusmn;۷۴/۱۹)، هنجارهای انتزاعی (۴/۴۱&plusmn;۲۲/۳۳)، قصد رفتاری (۲/۶۹&plusmn;۱۸/۴۴) و کنترل رفتاری درک‌شده (۲/۷۱&plusmn;۱۷/۹۸) نسبتا پایین بودند. در پس‌آزمون اول، افزایش سطح آگاهی (۱/۷۲&plusmn;۱۱/۱۷) و نگرش (۵/۴۲&plusmn;۸۰/۲۱) مشاهده شد. هنجارهای انتزاعی (۳/۶۴&plusmn;۲۵/۴۸)، قصد رفتاری (۳/۰۴&plusmn;۲۱/۰۸) و کنترل رفتاری درک‌شده (۳/۰۴&plusmn;۲۰/۷۷) نیز در مقایسه با پیش‌آزمون به‌طور بارزی بالاتر بودند.</span></div> <div style="text-align: justify;"><span style="font-family:iransans;"><strong>نتیجه‌گیری:</strong> مداخلۀ آموزشی مبتنی بر تئوری رفتار برنامه‌ریزی‌شده در ارتقای رفتار شهروندی نوجوانان مؤثر بوده است. یافته‌های مطالعه بر لزوم لحاظ کردن آموزش شهروندی در برنامه‌های درسی مدارس تأکید می‌کند.</span></div> <div style="text-align: justify;"><span style="font-family:times new roman;"><strong>Introduction:</strong> Current study with aims to investigate the effect of educational programs on citizenship based on the theory of planned action on Asadabad high schools girls.<br> <strong>Method:</strong> In this quasi-experimental study, three schools were randomly selected from girls&rsquo; high schools in Asadabad city. One of these schools was randomly selected as an intervention group (80 students) and the two other schools were chosen as control group (120 students). The research instrument is a researcher-made questionnaire containing 67 questions. The educational program was conducted using the methods of lecture, group interaction, question and answer in 10 to 12 hours of direct verbal education, and guided learning activities using the educational resources. The post test was performed 3 times before the intervention, 1 month and 6 months after the training.<br> <strong>Results:</strong> The results of the study showed that in the experimental group the students&rsquo; level of knowledge (7.44+2.00) and attitude (74.19+7.14), subjective norms (22.33+4.41), behavioral intention (18.44+2.69) and perceived behavioral control (17.98+2.71) were relatively low in the pre-test. The first post-test revealed an increase in the level of knowledge (11.17+1.72) as well as the attitude (80.21+5.42). Also, the subjective norms (25.48+3.64), the behavioral intention (21.08+3.04) and perceived behavioral control (20.77+3.04) had significantly increased as compared to the pre-test.<br> <strong>Discussion and Conclusion:</strong> Based on the results of the study, educational intervention based on rational action theory has been effective in promoting citizenship behavior, and the results of the present study emphasize the necessity of the education on citizenship in school schedules.</span></div> نوجوانان, آموزش, شهروندی, تئوری رفتار برنامه‌ریزی‌شده Adolescents, Education, Citizenship, Theory of planned behavior 429 437 http://journal.ihepsa.ir/browse.php?a_code=A-10-985-1&slc_lang=fa&sid=1 fatemeh darabi فاطمه دارابی fatemehdarabi62@gmail.com 100319475328460011904 100319475328460011904 No Assistant Professor, PhD in Health Education & Promotion, Department of Public Health, Asadabad School of Medical Sciences, Asadabad, Iran استادیار، دکتری آموزش بهداشت و ارتقای سلامت،گروه بهداشت عمومی، دانشکدۀ علوم پزشکی اسدآباد، اسدآباد، ایران mehdi yaseri مهدی یاسری m.yaseri@gmail.com 100319475328460011905 100319475328460011905 No Assistant Professor, PhD in Biostatistics, Department of Epidemiology and Biostatistics, School of Health, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran استادیار، دکتری آمار زیستی، گروه اپیدمیولوژی و آمار زیستی، دانشکدۀ بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران Mohamad Hossein Kaveh محمدحسین کاوه mhkaveh255@gmail.com 100319475328460011906 100319475328460011906 Yes َAssociate Professor, Research Center for Health Sciences, Institute of Health, Shiraz University of Medical Sciences, Shiraz, Iran. دانشیار، مرکز تحقیقات علوم بهداشتی، پژوهشکده سلامت، دانشگاه علوم پزشکی شیراز، ایران Mina Maheri مینا ماهری 100319475328460011907 100319475328460011907 No Assistant Professor, PhD in Health Education & Promotion, Department of Public Health, School of Health, Reproductive Health Research Center, Urmia University of Medical Sciences, Urmia, Iran استادیار، دکتری تخصصی آموزش بهداشت و ارتقای سلامت، گروه بهداشت عمومی، دانشکدۀ بهداشت، مرکز تحقیقات بهداشت باروری، دانشگاه علوم پزشکی ارومیه، ارومیه، ایران