زمینه و هدف: سارکوپنی یک اختلال عملکرد عضلانی مرتبط با سن است که با کاهش توده عضلانی اسکلتی، قدرت و توانایی فیزیکی مشخص میشود و به عنوان یک نگرانی مهم در مورد سلامت عمومی، به ویژه در میان سالمندان، ظهور کرده است. با توجه به عدم وجود ابزاری بومی یا ترجمهشده برای سنجش درک خطر سارکوپنی در جمعیت سالمندان ایران و تفاوتهای فرهنگی-زبانی مؤثر بر ادراک خطر، ترجمه و روانسنجی این ابزار خاص برای کاربرد در ایران ضروری بهنظر میرسد. لذا، مطالعه با هدف ترجمه و روانسنجی نسخه فارسی ارزیابی درک خطر سارکوپنی در میان سالمندان ایرانی انجام شد.
مواد و روشها: این مطالعه مقطعی در سال ۱۴۰۴ در شهرستان بابل بر روی ۴۰۰ سالمند (۶۰ سال و بالاتر) که با استفاده از روش نمونهگیری در دسترس و بر اساس معیارهای ورود انتخاب شدند، اجرا شد. با استفاده از روش ترجمه رو به جلو-رو به عقب، روایی صوری و محتوایی ابزار درک خطر بیماری سارکوپنی برای سالمندان از طریق روشهای کیفی و کمی ارزیابی شد. پس از روایی صوری و محتوایی، برای تعیین روایی سازه، تحلیل عاملی اکتشافی (۲۰۰n =) و تاییدی (۲۰۰n =) انجام شد. برای تعیین پایایی، همسانی درونی (ضریب آلفای کرونباخ و ضریب امگا مکدونالد) و پایداری (ضریب همبستگی درونگروهی) برآورد شد.
یافتهها: تحلیل عاملی اکتشافی ساختار دو عاملی شامل حساسیت درک شده و شدت درک شده را تأیید کرد. بارهای عاملی آیتمها بین ۰/۵۹۸ تا ۰/۸۳۰ قرار داشتند و دو عامل استخراجشده توانستند در مجموع ۵۳/۰۸٪ از واریانس کل را تبیین کنند. تحلیل عاملی تأییدی نیز مدل ۱۵ آیتمی دوبعدی را با شاخصهای برازش مناسب
CFI =۰/۹۴۹ ، RMSEA=۰/۰۷۵ تأیید کرد. ضرایب پایایی بیانگر همسانی درونی قوی ( ۰/۸۵=α)، ثبات زمانی و روایی سازه مطلوب بود.
نتیجهگیری: یافتههای این مطالعه تأیید میکند که نسخه فارسی SDRPS-OA ابزاری معتبر و پایا ارزیابی درک خطر سارکوپنی در میان سالمندان است. این ابزار ظرفیت بالایی برای استفاده در غربالگریهای اولیه توسط پرستاران و سایر کادر درمان در محیطهای بالینی و پژوهشی دارد و میتواند به شناسایی نیازهای مراقبتی و طراحی مداخلات دقیق کمک کند؛ مداخلاتی که در نهایت به ارتقاء کیفیت زندگی سالمندان و بهبود خدمات سلامت منجر میگردند.